TRỊ VÀ NGỪA ÐAU KHỚP XƯƠNG BẰNG DINH DƯỠNG

Phan Giang Sang

(trích TUYỂN TẬP PHAN GIANG SANG I – Y HỌC & ÐỜI SỐNG)

dau khop xuong 01

Con người ta ai ai cũng phải làm việc. Có làm mới có ăn.

‘Tay làm hàm nhai.

Tay quai miệng trễ’

Làm việc siêng năng tức phải có lợi tức cao, dư ăn dư mặc, nhà cao cửa rộng, bởi thế đồng hương ta cố sức ‘cày’ cả ngày lẫn đêm. Họ gia tăng sức lao động để mua sắm nhà cửa và xe hơi mới, đẹp, Tivi, Hifi kiểu mới nhứt để se sua, để hưởng thụ. Làm lụng quá độ, chơi thể thao quá sức, đưa tới đau nhức bắp thịt và khớp xương.

Tuổi tác càng chồng chất thì việc đau khớp xương càng nhiều. Trong các bịnh của người lớn tuổi, đau khớp xương chiếm hết 48%, kế là bịnh cao máu 39% và bịnh đau tim 30%.

Bịnh đau khớp xương là bịnh hết sức thông thường. Hiện nay có hằng trăm loại thuốc, để điều trị bịnh phong thấp. Càng ngày càng có nhiều loại thuốc mới phát minh, vừa hay vừa ít nguy hại hơn xưa.

Từ 100 năm trước đã có aspirin, vào thập niên 60-70 APC (Aspirin Phenacetin Caffein), giờ đây Indocid, Naprosyn, Feldene, Penicillamine, Vàng (gold)…năm rồi Celebrex.

Thuốc có 4 dạng: viên, viên tọa dược, cao thoa, thuốc chích vào bắp thịt, chích vào khớp xương…

Thuốc rất hữu hiệu. Tuy nhiên vẫn còn có nhiều biến chứng phụ: loét bao tử, chảy máu trong bao tử, trữ nước làm sưng mình phù thủng, đau thận, lên máu và suy tim. Các biến chứng nặng phải vào bịnh viện cấp cứu như chảy máu đường tiêu hóa. Hằng năm có 30% bịnh nhân vào bịnh viện cấp cứu, do chảy máu đường tiêu hóa bởi NSAIDs (Non Steroid Anti-flammatory Drugs) mà ra.

Vì những tai hại trên, mà chúng tôi ước mong quý vị cao niên nên thận trọng, trong việc sử dụng thuốc nhức mỏi.

Ðể tránh những nguy hại đã nói, chúng tôi xin trình bày các thức ăn uống, cùng các thực phẩm làm giảm đau và phòng ngừa bịnh phong thấp.

Bịnh thống phong hay ‘gout’ 

Bịnh thống phong gây ra do chất uric acid trong máu tăng lên (hyperuricoemia) và các khối urate đóng trong các khớp xương, làm đau nhức.

Ðau nhức nặng hay ác tính làm bịnh nhân rên la, không đi đứng được. Ðiều trị bằng Colchicine (mã tiền là độc dược, nên cẩn thận), Indocid hay Naprosyn hay các thuốc khác, cho hết đau nhức.

Muốn điều trị hữu hiệu bịnh nầy, cần phải hạ chất uric acid trong máu xuống bằng Zyloprim, Penicillamine. Ngoài ra người  ta cũng cần phải kiêng cử như sau:

1/- Giảm đồ ăn thức uống có nhiều calories, để giảm    cân.

2/- Tránh không nên uống rượu. Người ta nói rượu làm giảm đau, cho nên khi mổ vết thương cho Quan Công, Hoa Ðà cho ông ta uống rượu, đánh cờ để quên đau. Trong bịnh gout, từ beer tới rượu chát đỏ, sẽ làm nó bộc phát hoặc nặng thêm.

3/- Tránh đồ ăn có chất kiềm purines vì chất nầy sẽ biến thể thành chất urate rất tai hại cho xương và thận. Nếu nó đóng vào khớp xương sẽ làm đau khớp xương, còn đóng vào thận sẽ gây bịnh sạn thận, cũng thật là đau không tả nổi.

Các thức ăn có nhiều purines gồm có: gan, tim, cật, phèo phổi, nói tóm lại là bộ đồ lòng. Ngoài ra còn có tôm, cua, sò, ốc… Như vậy không nên ăn nhiều cháo lòng và đồ thập cẩm.

4/- Tránh không nên dùng thuốc như Aspirin, thuốc lợi tiểu, dùng để trị bịnh lên máu.

5/- Rau má có tên pennywort, centell asiatica và hột cải celery dùng để trị bịnh thống phong.

Bịnh gout có nhiều ở đàn ông tuổi trung niên, các doanh gia, nhà tài chánh hay giám đốc ngân hàng. Còn đàn bà phải đợi tới sau thời kỳ mãn kinh.

Bịnh đau khớp xương 

Goi con yeu dau 05Phần đông, ai ai cũng mắc bịnh nầy không nhiều thì ít. Nó có tỷ lệ theo tuổi tác. Nó chồng chất theo năm tháng. Càng già thì nó càng nhiều, càng nặng.

Nó làm cho ngón tay, ngón chân, các khớp xương chân tay đau nhức, cử động khó khăn đau đớn và kêu lụp cụp. Người ta kêu là lỏng ‘xíu quách’ hay lỏng xương cốt.

Muốn điều trị và phòng ngừa phải:

1/- Cần ăn uống kiêng cử các đồ ăn có nhiều calories như: cheese, butter, cream, chocolate, mỡ heo, mỡ bò, mỡ trừu… Cần ăn cá, dầu là mỡ cá cũng tốt. Gà vịt phải bỏ da.

2/- Cần ăn nhiều rau cải tươi, trái cây tươi. Ðặc biệt nhứt là loại rau có tên là Arthritis herb ở các nursery: Pennyworth, centella asiatica.

3/- Cần luyện tập thể thao thể dục, bơi lội, Tai chi, đi bộ, khiêu vũ dưỡng sinh.

Tập luyện cho bớt đau, tập theo sức lực của mình cho phép. Tập luyện cho có sức khỏe mà còn giảm cân. Cần giảm sức nặng, để khối thịt không đè nặng lên xương, sẽ làm bớt đau.

4/- Cần siêng năng hoạt động, làm vườn, trồng bông hoa cho đẹp nhà, đẹp cửa. Cần thăm viếng bạn bè, tới  lui nhà thờ hay chùa chiền. Có đi đứng hoạt động như vậy mới đỡ đau.

5/- Nếu cần, nên phụ thêm thuốc NSAIDs.

Các loại thuốc ít phá bao tử như Voltaren, Brufen. Gần đây có loại tốt hơn như: Celebrex và Mobic/Mobilis

Nếu còn đau làm giựt mình thức dậy rồi ngủ lại không được, phải nhờ bác sĩ gia đình giới thiệu đi bác sĩ giải phẫu chỉnh hình điều trị. 

Bịnh đau khớp xương ‘Rheumatoid Arthritis’ (RA) 

RA có nhiều nhứt là ở bàn tay, bàn chân và các chỗ nào có khớp xương. Ðau khớp hàm gọi là Costen syndrome. Nó cũng có thể làm đau phổi, đỏ mắt như nhặm. Nó làm tay, chân bị cong quẹo ra ngoài. Nó gây rất nhiều khó khăn trong công việc làm ăn và đời sống hằng ngày của bịnh nhân.

Ðiều trị RA bằng NSAIDs ở trên, penicillamine, vàng (gold) để chích vào khớp xương ngón tay.

Thuốc chống ung thư tỏ ra hữu hiệu như: Methotrexate và Cyclophosphamine.

Ngoài ra còn có các phương thức khác, cũng giúp rất nhiều trong việc điều trị RA như ăn cá.

Cá giúp ta điều trị và phòng ngừa các bịnh thấp khớp. 

Tại sao cá có thể trị được RA?

Theo các khoa học gia Cleland (1988), và Kermer (1985,87 và90) phát giác ra, là nếu ăn từ 10-20ml mỡ cá trong 18 tuần, sẽ đủ sức để chống lại RA.

Năm 1991, Cleland đã chứng minh được dược tánh chống viêm xương của mỡ cá: eicosapentaenoic acid. Nó hòa vào thực bào rất dễ dàng. Nó sẽ dành chỗ của Prostaglandins(PGI 2), Thrombosanes (TXA 2) và Leuketrienes (LTB 4). Các chất nầy gây ra viêm và đau.

Hiện nay trên thị trường có nhiều thuốc viên mỡ cá như Maxepa, có nhiều chất eicosapentaenoic acid. Nó chứa ít sinh tố A và D như cod và dầu gan cá thu. Lượng mỡ cá mỗi ngày là 1.5g tới 3g. (Xin quí vị nào bị bịnh máu loãng nên thận trọng vì mỡ cá làm loãng máu). Mỡ cá không được dùng chung với các loại thuốc như: Aspirin, Coumarin, Heparin. Khi dùng mỡ cá hay ăn cá lâu ngày, mà thấy vết bầm ở da, thì phải ngưng ngay. Ðây không phải là ma chó cắn, như người ta lầm tưởng, đây là máu loãng chảy dưới da. Chờ nó hết hẳn, rồi mới ăn hay uống mỡ cá trở lại.

Cá giúp ta điều trị và phòng ngừa các bịnh thấp khớp.

Ước mong quí vị nên trở về cội nguồn của truyền thống cổ

truyền Việt Nam ta, là ăn cá nhiều hơn ăn thịt nên ông bà ta sống thọ, ít đau khớp xương như ta ngày nay, ở xứ Tây phương nầy. Chính bác sĩ Cleland cũng cho rằng thức ăn của Tây phương, làm cho họ bị đau khớp xương nhiều hơn ai hết.

Ba ngày Tết ta có dưa giá cá kho, tuy đạm bạc nhưng tràn đầy tình quê hương dân tộc. Còn gì nữa mà không trở về với truyền thống ăn rau cải và cá của tổ tiên ta, đã trên 4.000 năm Văn hiến, để khỏi đau khổ vì đau lưng và nhức chân tay khó khăn đi đứng như chúng ta ngày nay.