Nghìn năm vẫn chưa quên

Vưu Văn Tâm

1. Nhạc sĩ Phạm Duy 

Nhạc sĩ tên thật là Phạm Duy Cẩn (1921-2013) sinh quán ở Hà-Nội trong một gia đình có truyền thống văn chương, nghệ thuật. Ông bước ra đời rất sớm và sống ở nhiều nơi, nếm trải nhiều hoàn cảnh sống khác nhau nên dạn dày kinh nghiệm đường đời. Năm 1948, Phạm Duy tham gia đoàn văn nghệ quân đội liên khu IV ở Thanh-Hóa và có dịp quen biết với ca sĩ Thái Hằng rồi đi đến hôn nhân. Năm 1951, gia đình ông di cư vào Nam, chọn Sài-Gòn làm nơi chốn dừng chân và lập nghiệp cho đến tháng tư năm 1975. Đến Hoa-Kỳ, ông hoạt động văn nghệ sôi nổi, tiếp tục sáng tác, trình diễn cũng như tham gia những đêm nhạc Phạm Duy do các trung tâm ca nhạc ở hải ngoại tổ chức.

Năm 2005, ông về lại Việt-Nam và sống cùng các con trai Duy Quang, Duy Cường. Tuy sức khỏe có phần sa sút, ông vẫn chung thủy với những hoạt động âm nhạc trong nước. Ngày 27 tháng 1 năm 2013, ông qua đời, một tháng sau cái chết của người con trưởng là nam ca sĩ Duy Quang.

Âm nhạc Phạm Duy trải dài từ thời kỳ kháng chiến, di cư rồi di tản và mang nhiều nội dung độc đáo. Từ tình ca quê hương, tình yêu đôi lứa, đạo ca, tâm ca, thiền ca, trường ca, tục ca, cho đến nhạc dành cho thiếu nhi, tuổi mới lớn, nhạc phản chiến hay những dòng nhạc khi xa lìa đất nước đã tạo nên tên tuổi lẫy lừng trong âm nhạc Việt-Nam ở thể kỷ 20.

2. Mười năm mất nhau không ?

Một ngày nọ ở nơi không phải là quê nhà, cũng không là chốn cũ, nhạc sĩ Phạm Duy nhận được một cánh thư của một thiếu nữ. Có lẽ đó là một trong rất nhiều khán thính giả yêu thích âm nhạc Việt-Nam nói chung và dòng nhạc tình của Phạm Duy nói riêng. Nội dung lá thư là một bài thơ nhắc lại cảm xúc từ nhạc phẩm “Chuyện tình buồn” được nhạc sĩ Phạm Duy phổ nhạc từ một bài thơ của thi sĩ Phạm Văn Bình ở quê nhà mười mấy năm trước. Trong đó, hai câu thơ năm chữ “Năm năm rồi không gặp/Mười năm mất nhau không” đã khơi gợi nhiều bâng khuâng khuâng, suy nghĩ và nhạc sĩ Phạm Duy như bắt gặp được một nhịp cầu để tiếp nối những cảm xúc mà cứ ngỡ đã theo thời gian trôi vào quên lãng. Nối tiếp những tâm tình hơn mười năm về trước, nhạc phẩm “Nghìn năm vẫn chưa quên” được bồi hồi viết lên khung nhạc như để đáp lại câu hỏi thiết tha của người thiếu nữ không quen:

3. Nghìn năm vẫn chưa quên

Định mệnh khiến xuôi cuộc tình mình đã chắp cánh bay xa. Bao nhiêu tâm sức để hàn gắn cũng không giữ lại được mối tình thơ mộng. Năm năm có lẻ, em về nhà khác và bỏ lại sau lưng nhánh sông chờ, nhánh sông mồ côi không còn xuôi về biển ..

Thời gian không là liều thuốc tiên như người đời vẫn bảo. Thời gian là những dòng lệ nghẹn ngào tiếc nhớ người đã ra đi. Lời hẹn xưa còn đó, kỷ niệm cũ còn đây mà người thương đã xa xôi mấy nẻo. Năm năm dù không gặp, liệu mười năm có còn nhớ nhau không ..

Tạ ơn em vì tình yêu của em đã khiến cho cuộc đời này thêm nhiều thi vị. Ánh mắt, bờ môi và chiếu chăn nồng ấm là hành trang cho nhau để đi tiếp trên quãng đời còn lại. Đời chia trăm ngả, người đi muôn hướng nhưng làm sao xóa được dư âm những ngày tháng cũ. Dù năm năm không gặp thì mười năm vẫn nhớ, vẫn hoài bảo một cuộc tình thơ mộng đã chắp cánh bay xa ..

Trăm năm dẫu có bao giờ và dòng đời xô đẩy mặc lòng, tình xưa có lỗi hẹn nhưng nỗi nhớ niềm thương vẫn nồng nàn như buổi ban đầu. Yêu nhau một thời và xa cách nhau một đời. Nhưng dù trăm năm hay ngàn năm, bến nước vẫn đợi đò xưa để cùng nhau chèo lái chở trăng vàng hay bềnh bồng ngắm mây trôi bàng bạc ..

Ngày trước, hai nhạc phẩm “Ngậm ngùi” và “Mộ khúc” được kết hợp rất thành công để các ca sĩ trình bày trên sân khấu hay thu thanh vào băng nhựa. Hơn mười năm sau, hợp khúc “Chuyện tình buồn” và “Nghìn năm vẫn chưa quên” được giới thiệu đến khán thính giả hải ngoại lẫn trong nước và đương nhiên nhận được sự hưởng ứng nồng nhiệt vì tình yêu trong đời hiếm khi được êm ả như một dòng sông mà đôi khi phải qua khúc quanh hay chảy qua một vùng nước đục. Dù sao mặc lòng, người ta vẫn sống và yêu thương nhau dù chưa biết được ngày sau sẽ ra sao, hạnh phúc ngập tràn hay tình yêu lâm vào cuối ngõ.

TV, 24.03.2026