Lá phiếu dân chủ đầu đời.

Trần Công Bình

Đầu niên khóa 1965-1966 trường Petrus Ký tổ chức bầu Ban Đại Diện học sinh trường như thường niên.


Mới mười một, mười hai tuổi, vào lớp đệ Thất, chúng tôi đã chứng kiến và thực hiện việc bầu cử công khai, dân chủ đầu tiên của đời mình.

Vào học khoảng ba, bốn tháng, việc tổ chức bầu cử đã diễn ra. Một Ban Tổ Chức Bầu Cử được Hội đồng Giáo sư Hướng dẫn chỉ định trong học sinh có nhiệm vụ chuẩn bị phiếu bầu, thùng phiếu (kể cả việc ôm thùng phiếu đến từng lớp), kiểm phiếu, công bố kết quả bầu cử. Học sinh nào ứng cử Ban Đại Diện thì không được tham gia Ban Bầu Cử.

Năm đó có ba Liên danh ra ứng cử, trong đó có hai liên danh nổi bật nhất là liên danh của anh Đinh Kiến Quốc và Mai viết Thủy. Tuần lễ tranh cử sôi nổi được biểu hiện bằng các bích chương vận động khổ giống nhau 1m x 1,2 m trên đó viết tên ứng cử viên chức Tổng Thư Ký, Phó Tổng Thư Ký Ban Đại Diện. Ứng cử viên Tổng thư ký là học sinh buổi sáng, anh Đinh kiến Quốc , anh Mai viết Thủy học lớp đệ Nhất, ứng cử viên Phó Tổng thư ký là một học sinh đệ Tứ buổi chiều. Sắp xếp liên danh như vậy là để các lớp đệ nhất cấp (học buổi chiều) và đệ nhị cấp (học buổi sáng) đều có người đại diện tiếng nói của học sinh cấp mình.

Bích chương vận động tranh cử được Liên danh tự vẽ bằng mực đen trên giấy croqui cứng kích thước 1m x 1,2m theo quy định để đảm bảo công bằng trong hình thức tranh cử. Bích chương được đóng khung bằng bốn nẹp tre, hai thanh đứng dài hơn chiều dài bích chương để làm chân dựng . Bích chương được dựng nghiêng vào các vách dưới sân chơi để học sinh có thể đọc tóm tắt tiểu sử của ứng cử viên, tên Liên danh tranh cử, mục tiêu công tác học sinh trong niên khóa . Trong tuần lễ vận động tranh cử, các liên danh được đến từng lớp học, mỗi lớp khoảng 10 phút để thuyết trình chương trình làm việc trong năm của Ban đại diện . Đây là giờ phút vui nhộn nhất vì vừa khỏi phải học, vừa tự do thoải mái chất vấn ứng cử viên, vừa có thể la ó, ồn ào, giáo sư đang dạy sẽ phải ra khỏi lớp theo quy định luật bầu cử để ứng cử viên và học sinh , bây giờ với tư cách là cử tri tự do tranh luận. Không khí náo động nghe thấy rõ vì khi liên danh đi đến lớp nào thì tiếng ồn ào vang động, vỗ tay la ó của lớp đó nổi lên, trong khi các lớp khác vẫn phải còn đang học. Do đó, các lớp đều biết liên danh đi tới đâu và nôn nao chờ liên danh tới lớp mình !.

Anh Mai viết Thủy, người thon thả, nho nhã, độc chiêu trong phương pháp xây dựng hình ảnh ứng cử viên. Liên danh của anh là liên danh 2, vừa vào lớp anh đã dơ bàn tay phải với hai ngón trỏ và giữa hình thành chữ V và giải thích liên danh 2 là liên danh Victoria, liên danh của chiến thắng và nhất định chiến thắng. Phong cách tự tin, hùng hồn trong lời nói , ấn tượng trong biểu hiện đã chiếm cảm tình của lớp tôi ngay từ đầu, dù mọi người không biết ứng cử viên Phó tổng thư ký là người như thế nào.

Do quá ấn tượng với liên danh 2 nên khi liên danh 1 Đinh kiến Quốc vừa vào lớp chúng tôi đã la ó : liên danh 2, liên danh 2, liên danh 2… và dơ hai ngón tay hình tượng như Mai viết Thủy đã làm.

Trong lúc anh Đinh kiến Quốc thuyết trình, có người đã bồng bột ngắt lời, lại hô to : liên danh 2,liên danh 2 …

Mặt anh Quốc đanh lại,anh nổi giận:
-Anh nói vậy,mấy em bầu ai mặc kệ mấy em !!!

Anh Quốc người to, cứng cáp, mặt vuông như con nhà tướng, khác hẵn anh Thủy nho nhã,ôn tồn. Do đó , phản ứng trước lời tung hô của lớp, anh Quốc cũng phản xạ như con người của anh.

Lớp tôi chưng hửng …, lặng im sau lời nói bất cần của anh Quốc. Sau tuần vận động , ban bầu cử ôm thùng phiếu vào từng lớp, lớp tôi dồn phiếu cho liên danh 2 .

Nhưng năm đó, liên danh 1 anh Đinh kiến Quốc trúng cử với số phiếu xít xao với liên danh 2 và bỏ xa liên danh 3.