Vĩnh biệt Thầy Vũ Ký

(Nguồn: Diễn đàn Petrus Ký Âu châu)

Trích trên Website Đắc Trung (DacTrung.net) về Thầy Vũ Ký:

Chúng tôi xin được giới thiệu đến quí đồng hương về cuộc đời và sự nghiệp, về sự đóng góp trên bình diện văn học của GS Vũ Ký, ứng cử viên giải Nobel Văn Chương Quốc Tế 2003.

• Tiểu sử của Giáo Sư Học Giả Vũ Ký (dựa theo bài phỏng vấn GS Vũ Ký của cô Thu Nga, đài phát thanh Việt Nam Hải Ngoại VRN tại Dallas/Texas, Hoa Kỳ):

Giáo Sư (GS) Vũ Ký sinh năm 1921 (nhưng ghi trong giấy khai sinh là 1920, tăng thêm 1 tuổi để khỏi xin miễn tuổi thi Tiểu Học (Primaire) tại Dương Bàn, Tam Kỳ, Quảng Nam. Lúc thiếu thời GS Vũ Ký đã từng theo học tại các trường Tam Kỳ, Collège de Qui Nhơn, Lycée Khải Định ở Huế và Đại Học Hà Nội (Université Indochinoise Hà Nội, 1942).

GS Vũ Ký xuất thân từ một gia đình Nho Phong và cùng với người em út, Hoạ Sĩ Vũ Hối, đã tham gia vào tổ chức cách mạng thời bấy giờ. Vốn là một chiến sĩ cách mạng nên GS Vũ Ký là nạn nhân của Cộng Sản Việt Nam. Là một chiến sĩ cách mạng, GS Vũ Ký đã từng tham gia nhiều hoạt động chính trị tại Việt Nam trước 1975 cũng như ở hải ngoại, sau khi GS được định cư tại Bỉ quốc. Chúng tôi xin sơ lược hoạt động của GS Vũ Ký, xin được chia ra làm hai giai đoạn, trước 1975 tại Việt Nam và sau năm 1980 ở hải ngoại.

• Hoạt động trước 30.4.1975 tại quốc nội:

– Dạy học ở Lyceum Pasteur Hà Nội năm 1943.

– Sau đó GS về dạy tại trường Quốc Học Huế, Petrus Ký Sài Gòn và nhiều trường khác… Ngoài ra GS còn viết văn, viết báo và viết sách, gồm nhiều thể loại như sáng tác, biên khảo, dịch thuật và đã cho xuất bản gần ba mươi tác phẩm giá trị.

– Năm 1946, GS Vũ Ký tham gia Đảng Cách Mạng Việt Nam Quốc Dân Đảng (VNQDĐ) cùng thế hệ với các cụ Phan Khôi, Phan Khoang. Từng là cố vấn Mặt Trận Bài Cộng Liên Khu V (1948) nên bị Việt Minh sau khi bắt giữ đã kết án 20 năm tù khổ sai và ở tù tại trại giam Liên Khu V Tiên Lập, mãi đến khi Hiệp định Genève kí kết xong vào năm 1954 mới được trả tự do.

– Vì đã tham gia chống độc tài (vụ Liên Khu Chiến Việt Quốc) nên GS Vũ Ký bị chính quyền đương thời đày ra đảo Phú Quốc (từ 1955-1958). Sau đó GS lại bị bắt giam tại Catinat, nhà lao Gia Định và trại Võ Tánh Sài Gòn vào năm 1960 vì vụ Caravelle.

– Trước 1975, GS là biên tập viên Đài phát Thanh Sài Gòn và phụ trách mục Diễn Đàn Thi Văn.

– GS Vũ Ký còn là Hội Viên Hội Nhà Văn Việt Nam và Hội Viên Hội Điển Chế Tự Điển Việt Nam.

– Sau 30.4.1975, GS bị Việt Cộng bắt giam tại Sài Gòn và ở tù tại trại Cải tạo Tiên Lãnh ở Quảng Nam (từ 1976-1980). Nhờ sự can thiệp của chính phủ Bỉ và Hoàng Hậu Fabiola nên từ trong nhà tù Việt Cộng, GS Vũ Ký được trả tự do, xuất ngoại và định cư tại Bruxelles/Bỉ từ năm 1980 cho đến nay. Theo lời của GS Vũ Ký thì mặc dầu có sự can thiệp của chính phủ Bỉ nhưng để hoàn tất thủ tục xuất ngoại, gia đình GS phải tốn đến 10 cây vàng, gọi là “tiền lo giấy tờ xuất ngoại trả cho các cơ quan nhà nước Việt Cộng đặc trách về phương diện này!

• Hoạt động của GS sau năm 1980 tại hải ngoại:

Sau khi định cư tại Bỉ vào năm 1980, GS Vũ Ký đã tích cực tham gia trên lãnh vực phát huy và duy trì nền văn hoá Việt Nam tại hải ngoại. Ngoài chuyện cho tái bản lại một số sách đã in trước 1975 tại VN, GS còn ấn hành thêm một số sách mới, có cả bằng ngoại ngữ. Đặc biệt, một số sách của GS Vũ Ký đã được dùng để giảng dạy tại nhiều viện Đại Học ở Pháp, Anh hay Hoa Kỳ …. Thêm vào đó, GS còn viết văn, viết các bài tham khảo và phê bình văn học cho nhiều tờ báo được ấn hành tại Âu, Úc và Mỹ Châu. Ngoài ra, GS Vũ Ký còn cộng tác với nhiều tờ báo ngoại quốc như nhật báo Pháp Ngữ Le Soir ở Bruxelles, đã từng thuyết trình các vấn đề văn hoá ở Bỉ và Âu Châu.

– GS Vũ Ký được mời làm Giám Khảo Viện Tú Tài Quốc Tế tại Genève (Thụy Sĩ) và Luân Đôn (Viện Đại Học Southampton, Đại Học Bath ở Anh Quốc). Theo tôi được biết, chính GS Vũ Ký từ cương vị này đã tích cực vận động, đòi hỏi các quốc gia thành viên phải xem Việt Ngữ ngang hàng với những ngoại ngữ khác.

– GS là hội viên thực thụ của Hội Sabam (Bruxelles / Bỉ)

– Hội viên Hội Nghiên Cứu Đông Nam Á thuộc viện Đại Học Yale (Mỹ) và

– Đặc biệt, GS Vũ Ký đã được đề cử làm ứng cử viên tranh giải Văn Chương Nobel quốc Tế năm 2003.

Phân ưu của thầy Nguyễn Ngọc Đính

— Original Message —
From: Nguyen, Dinh
To: LeTrung Truc@petrusky.de Phong Pham Quoc
Sent: Thursday, November 20, 2008 5:25 AM
Subject: Phân ưu gia đình thầy Vũ Ký

Hello Trực và Phong,
Thầy nhờ Trực hoặc Phong chuyển lời phân-ưu của Hội AH Petrus Ký Úc châu đến gia-đình Thầy Vũ Ký.
Thầy không biết email address của gia-đình Thầy Vũ Ký nên không gởi trực tiếp được.
Riêng cá nhân Thầy đã phone và gặp thứ nữ của GS Vũ Ký và chia buồn rồi.
Thân mến,
Đính
PS. Thầy có điện thoại cho Ông Phó Hội Trưởng Hội AH PKý Úc-chau (Anh Phan) để lo việc nầy, nhưng cũng nhờ Trực/Phong làm giùm để khỏi mất thời gian tính.
Đính

Phân ưu của thầy Võ Văn Vạn

De: van tram [mailto:vantram2@yahoo.com]
Envoyé: lundi 17 novembre 2008 11:31
Objet: Re: Hung Tin – Thầy Vu Ky từ` trần

Nhận tin GS Vũ Ký từ trần, tôi rất tiếc thương, nhớ những ngày anh em cùng vui đến trường, nhớ những lúc lao đao khốn khổ. Tuy quá khứ đã qua, nhưng trong lòng tôi vẫn còn hình bóng của GS dạy Việt Văn tài hoa đầy nhiệt tình và lương tâm nghề nghiệp. Xin gửi vội mấy vần thơ chia buồn, nhờ quí vị gửi giùm tới tang quyến:

LỜI CHIA BUỒN
Hỡi ơi anh Vũ Ký
Đã giã từ trần gian
Mắt em rưng rưng lệ
Petrus Ký bàng hoàng

Gió bay ngang lớp cũ
Cuộn lời giảng xa xưa
Nhiệt tình trên môi nở
Hoa khai phóng học trò

Bao bạn trò quí mến
Sao anh vội ra đi
Xa gần đau thương tiếc
Bruxelles buồn lê thê

Thắp vội vàng nén nhang
Khỏi bay về Tiên Cảnh
Cầu hồn anh thanh thản
Sớm về cõi Vĩnh Hằng

Nơi dịu sáng vầng
Bụi trần rơi rụng hết
Lòng trầm thiền tĩnh lặng
Xua tan những trở trăn

Thành kính phân ưu
TRẦM VÂN
Võ Văn Vạn

Phân ưu của Petrus Ký Úc Châu

Ban Chấp Hành Hội Ái Hữu Petrus Trương Vĩnh ký Úc Châu nhận được hung tin:

Thầy Vũ Ký
Cựu Giáo Sư Việt Văn

đã từ trần vào ngày thứ sáu 14 November 2008 tại Vương Quốc Bỉ, hưởng thọ 88 tuổi.
Hội AH Pký Uc-Châu thành kính chia buồn cùng gia đình Thầy Vũ Ký.
Nguyện cầu linh hồn của Thầy sớm về với Chúa.

Phân ưu của Petrus Ký Nam Cali / Mỹ Châu

Kính thưa gia quyến Thầy Vũ Ký,

Tất cả ai từng đứng dưới mái trường Petrus Trương Vĩnh Ký đều nghe đến hoặc biết đến Thầy Vũ Ký. Sự ra đi của Thầy là một mất mát thật lớn lao cho chúng tôi, những cựu học sinh Petrus Ký. Hội Ái Hữu Petrus Ký – Nam California xin thành kính chia buồn cùng gia quyến.
Nguyện cầu hương linh của Thầy sớm về cõi vĩnh hằng.

Thành Kính,
Nguyễn Tấn Pháp, TTK &
Ban Chấp Hành &
Tất cả anh em cựu học sinh Hội Ái Hữu Petrus Ký –
Nam California

Phân ưu của Petrus Ký Âu Châu

Kính gởi các Thầy Cô, Cựu Học Sinh & Thân Hữu Petrus Ký,
Ban Chấp Hành Hội Ái Hữu Petrus Trương Vĩnh ký / Âu Châu nhận được hung tin:

Thầy Vũ Ký
Cựu Giáo Sư Việt Văn

đã từ trần vào ngày thứ sáu 14 November 2008 tại Vương Quốc Bỉ, hưởng thọ 88 tuổi.
Ban Chấp Hành Hội Pký Âu-Châu thành kính chia buồn cùng gia đình Thầy Vũ Ký.
Nguyện cầu hương linh của Thầy sớm về miền Tịnh Độ.

Ban Chấp Hành HAHPK/AC
Phạm Quốc Phong (Hội Trưởng)
Huỳnh Hiếu Thảo (Tổng Thư Ký)
và toàn thể Hội viên Hội
Thư chia buồn xin gởi đến địa chỉ của Thầy như sau: Vũ Ký
Avenue L. F. Lambin 2 bte 1
1160 Bruxelles
Belgique
Tel.: +32 2 675 63 96

PHÂN ƯU

Nhận được tin đau buồn:

Giáo Sư
Học giả VŨ KÝ
đã mệnh chung ngày 14 tháng 11, năm 2008
tại Bỉ Quốc,
hưởng thọ 88 tuổi
Toàn thể hội viên Hội Ái Hữu Trường Trung Học Petrus Ký San Diego chân thành chia buồn cùng tang quyến và nguyện cầu hương linh của Giáo Sư VŨ KÝ an giấc ở cõi vĩnh hằng
Đại Diện Hội Ái Hữu Petrus Ký San Diego
Hội Trưởng Huỳnh Hữu Thuận

Vĩnh biệt Giáo sư Vũ Ký Một cánh chim đầu đàn đã cất cánh bay cao.

Phù Vân
(viết về ngày tang của Giáo sư Vũ Ký 21.11.2008)

Chúng tôi thật bàng hoàng xúc động khi các cháu từ Bruxelles, Vương Quốc Bỉ điện thoại báo tin: Giáo sư Vũ Ký đã đi về cõi Vĩnh Hằng. Tôi viết điện thư báo tin cho Hòa Thượng Thích Như Điển, Phương Trượng Chùa Viên Giác, sáng lập Chủ nhiệm báo Viên Giác. Hòa Thượng đang trong thời kỳ nhập thất hằng năm tại Tu viện Đa Bảo ở Úc; và báo tin cho anh chị em trong Ban Biên Tập – Kỹ Thuật và cộng sự viên Báo Viên Giác hay tin Giáo sư Vũ Ký đã vĩnh viễn ra đi vào ngày 14.11.2008. Tôi cũng điện thoại cho mấy anh em trong Hội Xây Dựng Tượng Đài Tỵ Nạn Hamburg không thể cùng đi chung đến Norddeich, bởi đám tang của Giáo sư Vũ Ký diễn ra trước cái hẹn một ngày. Tôi phải qua Bruxelles để tham dự tang lễ của Giáo sư ngày 21.11.2008.

Giáo sư Vũ Ký là một nhà văn, nhà biên khảo, nhà phê bình văn học tài hoa lỗi lạc; một vị học giả nổi tiếng đã được đề cử làm ứng viên tranh giải Nobel Văn Chương quốc tế năm 2003; một chiến sĩ cách mạng lão thành đã từng vào tù ra khám dưới hai chế độ quốc gia và cộng sản cũng chỉ vì lòng yêu nước thương nòi đấu tranh cho công bằng xã hội, cho tự do, dân chủ, nhân quyền.

Tuy nhiên Giáo sư Vũ Ký còn có một niềm hạnh phúc lớn lao để thanh thản trước khi ra đi, đó là người vợ thương quý lúc nào cũng ở sát bên cạnh và các con cháu ở Bỉ, ở Hoa Kỳ và ở Đức đều cùng về quây quần đoàn tụ bên Ông. Đặc biệt Ông còn nhìn thấy mặt đứa con “tinh thần” Vietnam Nostalgia mới in xong tại Hoa Kỳ, vừa kịp gởi sang Bruxelles chưa đầy một tháng để Ông còn có dịp ký tặng cho những người thân.

Sự ra đi của Giáo sư Vũ Ký là một mất mát lớn lao cho văn đàn Việt Nam hải ngoại, cộng đồng người Việt tỵ nạn trên thế giới mất đi một văn tài, một lãnh tụ đấu tranh chống cộng sản. Các tờ báo người Việt ở hải ngoại mất đi một người cộng tác đa năng đa hiệu, báo Viên Giác mất đi một cộng sự viên thường trực đầy uy tín và được nhiều độc giả mến mộ.

Tang lễ của Giáo sư Vũ Ký được cử hành vào lúc 11 giờ ngày 21.11.2008 tại nhà thờ Eglise Notre Dame des Graces / Bruxelles do Linh Mục Nguyễn Hùng Lân, được sự ủy nhiệm của gia đình, cùng đồng tế với Linh Mục Gervais và Nguyễn Gia Thịnh.

Buổi lễ thật trang nghiêm và cảm động với nhiều bạn hữu, thân hữu, môn sinh và bà con Việt – Bỉ hằng quý trọng Giáo sư đến tham dự.

Sau phần Thánh lễ cầu hồn, anh Nguyễn Ngọc Diệp, đại diện cho Trung Tâm Văn Hóa – Xã Hội Việt Nam tại Bruxelles và đại diện cho một số anh chị em thân hữu đã đọc bài “Đôi dòng tiễn đưa bác Vũ Ký”, trong đó có đoạn thật cảm động như sau:

“Kính bái vong linh bác Vũ Ký,

Hôm nay đây, trong cảnh hương chong đèn rạng, đông đảo người đang vây quanh quan tài Bác, với nước mắt lưng tròng, đang hướng về Bác, Bác biết không ? Bác đang âm thầm nằm đây, Bác có nghe được những con tim đang thổn thức, những nhịp tim lạc điệu đang khóc thương cho sự ra đi của Bác, cho sự xa cách miên viễn giữa chúng ta ? Bác Vũ Ký ơi, giờ đây, nhiều người đang cảm thấy đau buồn vì đang mất đi một nhà giáo dục gương mẫu, một nhà chính trị kiên cường trong lập trường Quốc Gia Dân Tộc, một nhà văn hoá tuyệt vời. Các cháu thiếu nhi mất đi một bậc trưởng thượng đầy tình thương yêu cao cả mà mỗi độ Xuân về, mỗi dịp Tết Trung Thu các cháu được chiêm ngưỡng Bác, được nghe những lời khuyên bảo đầm ấm quý hoá vô ngần của Bác…”.

Riêng tôi, có mối liên hệ đẹp đẽ với bác Vũ Ký và chúng tôi hiểu tâm tư thầm kín của nhau… Trong hầu hết những lần gặp gỡ chúng tôi đã bàn bạc nhiều vấn đề hệ trọng, những vấn nạn lớn lao của đất nước. Thế nhưng hôm nay, tuổi đã cao, sức đã yếu, Bác cỡi hạc bay đi, bỏ lại tất cả cho thế gian… Đặc biệt trong lãnh vực văn học, vốn là sở trường, Bác đã để lại cho hậu thế một số lượng tác phẩm lớn lao chứa đựng tư tưởng nhân bản của Bác. Đó là tinh hoa của chính Bác, được kết tinh từ nền minh triết và văn hoá đặc biệt của dân tộc Việt Nam. Nhiều thân hữu hiện diện hôm nay cũng như không hiện diện cũng đã có dịp tiếp thu được một phần nào các tinh hoa đó, trực tiếp và cụ thể nhất là trong dịp sinh hoạt văn hóa buổi chiều tối 03.12.2005 tại TTVHXHVN Bruxelles, được gọi là buổi Vinh Danh Giáo Sư và Học Giả Vũ Ký. Thật là một kỷ niệm đẹp khó quên giữa Bác và thân hữu, Bác Vũ Ký nhớ không?

Đại diện cho Hòa Thượng Phương Trượng Chùa Viên Giác, sáng lập Chủ Nhiệm Báo Viên Giác; đại diện cho Ban Biên Tập và Kỹ Thuật Báo Viên Giác, tôi đã thành kính phân ưu cùng gia đình và góp lời cầu nguyện cho linh hồn của Giáo sư Vũ Ký sớm về hưởng nhan Thánh Chúa. Đồng thời tôi cũng xin đọc bức thư của Hòa Thượng Phương Trượng Chùa Viên Giác từ Úc châu gởi về cho gia đình Giáo sư, nội dung như sau:

“Chúng tôi đang ở Úc nghe tin buồn Giáo sư Vũ Ký đã thuận thế vô thường ra đi về cõi Vĩnh Hằng vào ngày 14.11.2008, thượng thọ 88 tuổi.

Từ quê hương xứ Quảng xa xôi, Giáo sư đã ra đi chưa có ngày trở lại. Là con dân của xứ Ngũ Phụng Tề Phi, mà Giáo sư cũng là người đại diện cho văn học hiện đại của nước nhà, đã đóng góp không biết bao nhiêu là tâm trí, gởi vào sách vở cũng như nghiên cứu, biên khảo, dịch thuật… đã làm cho nhiều người khắp nơi trên thế giới ngưỡng mộ vô vàng. Thật là không hổ danh với quê hương: “Đất chưa mưa đã thấm.”.

Riêng tờ báo Viên Giác được xuất bản tại Hannover Đức Quốc đã hơn 30 năm nay và trong 30 năm đó Giáo sư hầu như ít vắng bóng lần nào đóng góp bài vở cho tờ báo Viên Giác. Giờ đây Giáo sư đã ra đi nhưng những gấm hoa của văn chương mà Giáo sư đã dệt cho đời, ngày nay vẫn còn để lại đó; khiến người sau nếu có ai lật lại những trang sử cũ, sẽ thấy được hình bóng của Người xưa.

Xin chấp hai tay nguyện cầu cho hương linh của Giáo sư luôn được sống nơi cõi Vĩnh Hằng và xin thành thật chia buồn cùng với gia đình và tang quyến về sự mất mát to lớn nhất trong cuộc đời của mình.

Kính nguyện,
Thích Như Điển.”

Về cá nhân, tôi hân hạnh được Giáo sư Vũ Ký nhận làm một đứa em văn nghệ từ 15 năm nay, sau khi Giáo sư viết lời Bạt cho tập thơ đầu tay “Ngoài Xa Dấu Chân Mây” (Tùy Anh – Viên Giác xuất bản năm 1994). Thật tình tôi không giấu được những xúc cảm ngậm ngùi khi được bày tỏ tấm lòng của một người em trong giờ phút tử biệt sinh ly:

…

“Anh Vũ Ký ơi, những cánh chim đầu đàn của văn bút Việt Nam hải ngoại đã lần lượt ra đi; hôm nay anh cũng đã ra đi.

Anh ra đi, văn đàn hải ngoại mất đi một cây đại thụ tỏa bóng mát cho nền văn chương Việt Nam luôn cao đẹp, hướng thượng. Anh ra đi, cộng đồng người Việt tỵ nạn trên thế giới nói chung và tại Vương Quốc Bỉ nói riêng mất đi một lãnh tụ đấu tranh. Anh ra đi, em mất một người anh kính mến luôn nâng đỡ tinh thần cho em.

Anh Vũ Ký ơi, mấy lời tâm cảm tha thiết này, em xin gởi cho anh. Nếu có linh thiêng, xin anh về chứng giám. Anh Vũ Ký ơi, vĩnh biệt anh. Vĩnh biệt anh, anh Vũ Ký ơi !”.

Nhà thơ Phương Hà, một trong những người bạn tâm giao của Giáo sư Vũ Ký, cũng mới từ Đức vội vàng trở lại quê cũ Bruxelles ngay sau khi được tin Giáo sư đã cỡi hạc về trời. Nhà thơ đã đọc một bài thơ “Rời Những Vòng Tay” của anh; bài thơ chưa kịp gởi cho Giáo sư, thì Giáo sư đã hóa ra người thiên cổ. Trong thơ chứa đựng nhiều tâm sự gởi gấm cho cổ nhân – mà theo anh Phương Hà cho biết đó là những người ruột rà, tình nghĩa, tâm giao, có đoạn như sau:

“Mà thôi bạn thiết của tôi
Ân oán buồn vui một thoáng trên trời
Danh lợi trần ai mắc chi thiên cổ
Vòng tay thương nhẹ nhớ thảnh thơi rồi
Nếu phải nợ nần còn lỡ thiếu
Hẹn kiếp sau lời vốn gộp thành đôi…”

Anh Đỗ Thịnh Phi, đại diện cho môn sinh, đã ngỏ lời thương tiếc một vị Thầy khả kính đã dạy dỗ, chăm sóc và thương yêu học trò như con. Phần phát biểu của anh tuy ngắn gọn, nhưng bằng cả tấm lòng của người học trò thương tiếc Thầy xuất phát từ tiếng thổn thức của con tim…

Phần dâng hương và đảnh lễ trước linh cửu của Giáo sư cũng được bà con cử hành rất nghiêm chỉnh với lòng thành kính và trang trọng.

Sau đó, đại diện của gia đình tang chủ lên cảm ơn quý Linh Mục và bà con; cuối cùng là lễ di quan đến an táng ở nghĩa trang Auderghem.

Buổi lễ hạ huyệt thật trầm lặng trong nỗi tiếc thương vô vàn của thân nhân và một số người tiễn đưa Giáo sư Vũ Ký đến nơi an nghỉ cuối cùng vào giữa trưa mùa đông, trời khô nhưng gió lạnh. Mỗi người một cành hoa hồng màu trắng tiếc thương gởi theo linh cữu, với lời thầm nguyện cầu cho linh hồn Giuse Vũ Ký mãi mãi được bình yên nơi chốn Vĩnh Hằng.

Lá cờ Việt Nam Quốc Dân Đảng được xếp lại đặt trên quan tài từ khi bắt đầu làm lễ cầu hồn trong nhà thờ cho đến khi di quan đến nghĩa trang; cũng được chôn theo người chiến sĩ lão thành.

Lá cờ này đã được Hội Đồng Chỉ Đạo Việt Nam Quốc Dân Đảng Washington / Hoa Kỳ trao tặng cho Giáo sư Vũ Ký. Giáo sư Vũ Ký là một đảng viên lão thành, được kết nạp từ năm 1946 và từ đó đến nay vì lý tưởng quốc gia dân tộc Giáo sư đã dấn thân tranh đấu chống cộng sản. Trong ngày “Vinh danh Giáo sư và học giả Vũ Ký” ngày 03.12.2005 tại Trung Tâm Văn Hóa Xã Hội Bruxelles, Giáo sư đã giương lá cờ Việt Quốc này ra và tuyên bố như là một di ngôn là lá cờ sẽ được chôn theo một mai khi Giáo sư từ giã cõi đời. Bây giờ Giáo sư Vũ Ký đã ra đi, nên con cháu đã làm đúng theo lời tâm nguyện của Người.

Giáo sư Vũ Ký đã miên viễn đi vào lòng đất lạnh, nhưng tấm lòng tha thiết của ông với quê hương dân tộc vẫn luôn phủ ấm những người còn ở lại để tiếp nối bước chân của người đi trước. Giáo sư đã sống bằng cả tấm lòng, bằng cả tình thương dành cho tha nhân; mà tình thương không bao giờ chết, không bao giờ mất. Giáo sư đã mất, nhưng tình thương của chúng ta dành cho Giáo sư Vũ Ký mãi mãi vẫn còn tồn tại ! Vĩnh biệt Giáo sư Vũ Ký. Vĩnh biệt người anh đáng kính. Anh hãy thanh thản ngủ yên nơi cõi Vĩnh Hằng, anh Vũ Ký ơi !…

Phù Vân
(Hamburg, 23.11.2008)

Cuộc đời văn nghiệp của Giáo sư Vũ Ký:

– Giáo sư Vũ Ký sinh năm 1921, tại Dương Đàn, Tam Kỳ, Quảng Nam.

– Học tại trường Tam Kỳ, Collège de Quinhon, Lycée Khải Định (Huế), Université Indochinoise Hanoi (1942).

– Xuất thân từ một gia đình Nho phong và cả hai anh em, Giáo sư Vũ Ký và người em út, họa sĩ Vũ Hối, đều là chiến sĩ cách mạng và là nạn nhân của cộng sản;

– Tham gia Việt Nam Quốc Dân Đảng năm 1946, cùng thế hệ với Phan Khôi, Phan Khoang.

– Cố vấn Mặt Trận Quốc Gia Bài Cộng Liên Khu V (1948). Bị Việt Minh kết án 20 năm khổ sai, ở tù tại trại giam Liên Khu V Tiên Lập. Sau Hiệp Định Genève (1954) mới được trả tự do.

– Tham gia chống độc tài (vụ Liên Khu Chiến Việt Quốc) bị chính quyền đày ra đảo Phú Quốc từ 1955-1958, rồi lại bị bắt giam tại tại Catinat, nhà lao Gia Định và Trại Võ Tánh Saigon năm 1960 về vụ Caravelle.

– Sau năm 1975, bị Việt Cộng giam tại Saigon và trại Tiên Lãnh (Quảng Nam) từ 1976-1980. Nhờ sự can thiệp của chính quyền Hoàng Gia Bỉ, đặc biệt là Nữ Hoàng Fabiola và Bộ Trưởng Lucien Outers của Vương Quốc Bỉ, nên ông mới được Cộng sản trả tự do, cho xuất ngoại và đến định cư tại Bruxelles / Bỉ năm 1980.

• Hoạt động trước năm 1975, ở trong nước:

– Dạy học ở Lyceum Pasteur Hanoi (1943); dạy ở trường Quốc Học Huế, trường Petrus Ký Saigon và các trường khác… Viết văn, viết báo, viết sách (sáng tác, biên khảo, dịch thuật có hơn 26 tác phẩm).

– Ban Biên Tập Đài Phát Thanh Saigon (Mục Diễn Đàn Thi Văn).

– Hội viên Hội Nhà Văn Việt Nam.

– Hội viên Hội Điển chế Tự điển Việt Nam.

• Hoạt động sau năm 1980 ở hải ngoại:

– Viết văn, phê bình văn học. Hoạt động văn hóa. Viết trên các báo ở Âu, Úc và Mỹ châu.

– Tái bản một số sách đã soạn và ấn hành một số mới (có cả bằng Pháp ngữ); có một số sách được dùng giảng dạy tại các Viện Đại học Pháp, Anh, Hoa Kỳ…

– Gần đây có hai tác phẩm: Luận cương về văn hóa Việt Nam (sắp in lại lần thứ 3) và Nghệ Thuật Viết Văn (in lần thứ 5).

– Cộng tác với Nhật báo Pháp ngữ Le Soir ở Bruxelles. Thuyết trình bằng song ngữ về các vấn đề văn hóa Việt Nam ở Bruxelles và ở Châu Âu.

– Giáo sư Giám Khảo Viện Tú Tài Quốc tế tại Genève và Luân đôn (Viện Đại học Southampton, Đại Học Bath Anh quốc).

– Hội viên thực thụ Hội SABAM (Bruxelles).

– Hội viên Hội Nghiên cứu Đông Nam Á (Viện Đại học Yale Hoa Kỳ).

– Giảng viên tại Trung Tâm Văn hóa-Xã Hội Việt Nam tại Bruxelles.

– Các tác phẩm của Giáo sư và học giả Vũ Ký được đánh giá cao về văn chương và Sư phạm nhằm biểu dương, bảo tồn và phát huy nền văn hóa truyền thống Việt Nam trong cộng đồng Việt Nam và ở các thế hệ Việt Nam tương lai…

(Theo tài liệu in trong cuốn Truyện Kỷ của Vũ Ký do Trung Tâm Văn Hóa Xã Hội Việt Nam tại Cộng Hòa Liên Bang Đức xuất bản năm 2002).

Kính gởi các Anh,
Em xin thay mặt cho mẹ em là bà Quả phụ Vũ Ký nhũ danh Nguyễn Thị Hạnh, và toàn thể tang gia xin chân thành Cảm Tạ Các Anh và Hội Ái Hữu Petrus Ký Âu Châu, và Hội Ái Hữu Petrus Ký Nam Cali (USA) đã phân ưu, cầu nguyện, gởi vòng hoa, đến viếng thăm ba em tại nhà quản St. Luc, và đến tiễn biệt ba em lần cuối cùng tại thánh đường Notre Dame des Graces, Bruxelles.
Gia đình chúng em vô cùng xúc động và một lần nữa xin tri ân và thành thật Cảm Tạ.
Trong lúc tang gia bối rối, có điều gì sơ sót, xin các anh niệm tình tha thứ. Nếu em có sót email để cảm tạ một thành viên nào, xin forward email này giúp em. Nếu được, các anh có thể cho em địa chỉ nhà, mẹ em muốn gởi thiệp Cảm Tạ đến các anh.
Em sẽ gởi riêng email cho thầy Nguyễn Ngọc Đính và Petrus Ký Úc Châu.
Kính,
Vũ Thị Tường Vân
(San Jose, CA)

Mời đọc thêm:

GS Vũ Ký