Về thăm chốn cũ

Vưu Văn Tâm

Không rực rỡ, kiêu kỳ như phố núi ngàn hoa trên cao nguyên Đà-Lạt, Kontum cũng là phố núi nhưng quanh năm quạnh hiu sương phủ, ngõ vắng người thưa. Ngược ra miền Trung để về thăm chốn cũ, mưa như trút nước trên đoạn đường từ An-Khê đến đèo Mang-Yang, núi đồi xa lấp ló sau màn mưa mờ nhạt.

Ngày đó, vùng cao nguyên đất đỏ này thường xuyên bị bom cày đạn xới bởi những trận đánh đất trời cũng kinh hoàng. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, một màu xanh ngăn ngắt đã phủ lên những đồi núi trọc. Cô gái Thượng với chiếc gùi trĩu nặng trên vai đang mời mọc khách phương xa mớ nông sản gia đình. Tiếng ru con ầu ơ từ xa vẳng lại nghe buồn não nuột. Men theo quốc lộ 14 dẫn đến Dakto, Tân-Cảnh, vết tích chiến tranh đã bị xóa hẳn bởi những luống bắp, nương khoai. Căn cứ Tân-Cảnh ngày trước giờ đã bị san bằng, các hầm hố và giao thông hào chỉ còn lại những ụ đất khô gầy. Giữa bầu trời quang đãng, mây trắng xây thành, từng dãy cao su xanh tốt đang vươn lên từ lòng đất thấm đẫm máu xương của anh em đồng đội. “Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi”, có mấy ai may mắn được trở về từ nơi chiến trường khói lửa. Chân bước hững hờ trên nền cũ, lòng nghe xôn xao và mang nặng một nỗi buồn khó tả.

Cuộc đọ sức không cân sức với sự yểm trợ bởi chiến xa T54 đã ào ạt tiến vào hướng Tây của Bộ Tư Lệnh tiền phương của Sư Đoàn 22 Bộ binh tại Tân-Cảnh, cách biên giới Việt-Miên-Lào 5 km. Mưa pháo, hoả tiễn dội liên tục hơn ba giờ đồng hồ, hầm chỉ huy hành quân bị trúng hoả tiễn, hệ thống điều khiển bị thiêu hủy, rất nhiều sĩ quan, binh lính bị thương nặng và qua đời. Một số may mắn thoát khỏi quận Dakto đã cho biết, căn cứ Tân-Cảnh đã bị chiếm cứ đêm đó. Mãi mãi những đồng đội không được về với gia đình và nằm lại trên trận địa còn vương mùi khói súng. Biết bao người vẫn chưa được yên mồ mã, hồn phách còn vấn vương nơi ngàn nội.

Từ Tân-Cảnh, nhìn thấy được Charlie rạng rỡ dưới những làn nắng vàng tươi. Căn cứ Charlie được báo chí nhắc nhở nhiều vào mùa xuân năm 1972 và sẽ mãi mãi đi vào sách sử. Đỉnh đồi Charlie có vị trí chiến lược quan trọng và được dùng để xây dựng một cứ điểm quân sự kiểm soát một vùng rộng lớn ngã ba Đông Dương. Giống như Dakto và Tân-Cảnh, Charlie bị cô lập bảy ngày đêm và thất thủ sau cái chết của trung tá Nguyễn Đình Bảo. Đường lên Charlie giờ đây được sửa chữa nhằm mục đích thu hút du khách. Đồi Charlie đã thay áo mới với một rừng thông bạt ngàn phủ lấp hết những dấu vết đạn bom ngày cũ. Dòng Poko vẫn lặng lờ xuôi chảy và đắp bồi cho màu đất đỏ Bazan thêm tươi thắm. Dẫu cho quá khứ đã theo thời gian chìm vào dĩ vãng, nhưng nỗi niềm đau thương vẫn chưa hề phai nhạt.

Ba-lô, giày sô, súng trận .. Tất cả đã bỏ lại sa trường ngày tan hàng vào một mùa xuân bất hạnh. Tù tội, đọa đày, bỏ thây nơi rừng thiêng nước độc hay trên đường vượt biển tìm tự do. Còn chua xót nào hơn nỗi đau thương nào hơn của những người bại trận và bị bỏ rơi.

Thời gian gần đây, anh em đồng đội ngày xưa bắt được một nhịp cầu và thường xuyên tề tựu, để còn được thấy nhau, còn được sống với nhau những ngày cuối của cuộc đời. Thời gian không là liều thuốc tiên, thời gian khiến cho vật đổi sao dời, thời gian làm tóc xanh đã phai phôi màu tro lạnh, kẻ thương tật, người nay yếu mai đau nhưng anh em vẫn yêu thương và quý mến nhau trong tình huynh đệ chi binh.

Biết bao mùa mưa nắng đã đi qua trên chiến trường “da ngựa bọc thây”, giờ đây còn gặp được nhau cũng là hữu duyên, hữu phước. Mỗi năm một lần, mọi người cố gắng “gom sức” để về lại chốn xưa, nhằm góp một chút thành tâm. Hương khói bay bay giữa rừng thiêng đất đỏ, giữa đất trời lồng lộng gió núi, người còn lại chỉ mong gửi đến anh em chiến hữu đã bỏ mình vì tổ quốc một chút ủi an, vỗ về và xoa dịu những linh hồn lạc thôi bớt lạnh lẽo. Về với nhau lần này, uống cạn chung rượu lạt, mình đã có nhau một thời và sẽ mãi còn nhau.

28.07.2020