Môn Sử Địa bậc trung học

Đinh Anh Tuấn

Mon su dia 06Chương trình học môn Sử Địa lớp 12 trung học phổ thông của miền Nam trước ’75 về địa lý có học về các cường quốc trên thế giới như Mỹ , Liên Xô , Anh , Tây Đức , Nhật …. Được biết môn Sử Địa đối với đa số học sinh trung học VN là môn khá chán chường vì theo chúng ta môn học được xem không quan trọng và đa số thầy giáo giảng bài dạy học trò theo kiểu từ chương, “chữ thầy trả lại cho thầy” nên phần đông học sinh cảm thấy không hứng thú .

Nhớ lại chương trình học phổ thông bậc trung học của miền Nam trước kia rất đặt nặng trọng tâm vào một số môn như Toán, Lý Hóa và lơ là về một số môn khác. Một khi đã nói đến kiến thức phổ thông thì tất cả đều cần thiết như nhau, khoa học thực nghiệm hay khoa học nhân văn đều quan trọng cho đời sống con người chứ! Người viết không có ý đề cao môn học nào nhưng môn Sinh ngữ hay Sử Địa đều có giá trị riêng của nó đòi hỏi người dạy phải có kiến thức và khả năng chuyên nghiệp về môn mình dạy.

Thật ra những môn như Sử Địa, Việt văn, Công Dân, Triết học … là những môn thầy giáo rất dễ bàn luận chuyện tuy ngoài lề nhưng dễ nâng cao tầm hiểu biết về kiến thức tổng quát làm học sinh phấn khởi thích học, nhưng điều này còn tùy thuộc vào khoa ăn nói có duyên của người giáo sư hay không.

Mon su dia 01

le-trong-phong
Cố GS Lê Trọng Phỏng

Ai đã từng học môn Sử Địa lớp 12 do thầy Lê trọng Phỏng dạy nếu còn nhớ lời giảng bài rất “đại học” có nghĩa thầy không đọc chậm cho học trò chép, thầy giảng bài như kể chuyện để học trò tự lấy “note” ghi chép. Anh nào ghi chậm chịu khó sau giờ học mượn bài ghi của người khác bổ túc thêm nếu muốn đầy đủ thêm chi tiết bài học.

Có những lời thầy giảng có lẽ không tìm thấy trong sách giáo khoa Sử Địa nhưng có thật trên bản đồ như lời giảng dưới đây của thầy Lê trọng Phỏng, câu hỏi cho các bạn sống ở Mỹ thì hợp lý hơn.

Câu hỏi: có 3 thành phố lớn (của 3 tiểu bang khác nhau) vô tình cùng nằm trên một đường thẳng với thủ đô Washington DC (4 thành phố tất cả) , tên của 3 thành phố và 3 tiểu bang là gì ?

Thành phố lớn đại khái kích thước và tiếng tăm cỡ Dallas, Atlanta, Miami, San Francisco …

*********

Trong kỳ thi ĐỔ VUI ĐỂ HỌC toàn đội lớp 12 (mỗi bên 3 người) giữa trung học Petrus Ký và Võ trường Toản nhân dịp Xuân Kỷ Dậu 1969 do đài truyền hình Saigon (băng tần số 9) tổ chức chiếu cho toàn quốc xem vào dịp Tết.

Câu hỏi: ai có thể lên bản đồ thế giới chỉ địa điểm của 4 biển Đen , Đỏ , Trắng , Vàng ngay lập tức ?

Ba biển Đen, Đỏ, Vàng tương đối phổ thông nhưng còn biển Trắng bao nhiêu người biết ở đâu? Thế nhưng một anh Petrus Ký nhanh tay lên chỉ thật chính xác 4 biển!

Mon su dia 02

Mon su dia 03

Mon su dia 07

Câu chuyện ngoài lề 

♦ Thật ra đa số học sinh Mỹ cũng “dốt” về địa lý của chính nước chúng nó, theo lời cuộc thi trắc nghiệm về geography của truyền thông Mỹ.

Câu hỏi: nếu phải đi bằng tàu từ San Francisco đến New York, đi đường nào là ngắn nhất? đa số học sinh Mỹ lớp 12 không trả lời được!

♦ Sau đây là kiến thức về địa dư của ông tổng thống xứ Cờ Hoa: theo lời cựu bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ, tướng James Mattis, cuộc hội thảo quan trọng về tình hình căng thẳng ở bán đảo Triều Tiên giữa Trump và các tướng lãnh cao cấp về chuyện phải đối phó như thế nào nếu chiến tranh bùng nổ. Cái phiền là thủ đô Hán Thành (Seoul) rất gần biên giới với Bắc Hàn (không quá 30 dặm) sẽ bị thiệt hại nặng vì Bắc Hàn dùng pháo binh và hỏa tiễn tấn công dễ dàng. Đây là ý kiến của Trump: nên di tản tất cả dân ra khỏi thủ đô Hán Thành !!!

Các tướng lãnh Mỹ kinh ngạc: Trump có biết là vùng metro của Hán Thành có dân số không dưới 12 triệu người (bằng dân số nước Thụy Điển)? làm thế nào để di tản số người đông như thế đi đâu và sống như thế nào? Nên nhớ Nam Hàn đất rất hẹp (dưới 100,000 km2  rộng cỡ tiểu bang Indiana của Mỹ, chưa bằng 1/3 nước VN) với dân số 50 triệu.

*********

TRẢ LỜI CÂU HỎI

Mon su dia 04

Detroit (Michigan), Cleveland (Ohio) , Pittsburgh (Pennsylvania) và Washington (district of Columbia) gần như nằm trên cùng một đường thẳng. Nếu nhìn trên bản đồ Mỹ khổ rộng sẽ thấy rõ hơn.

Washington (district of Columbia), Baltimore (Maryland), Philadelphia (Pennsylvania), New York (New York), và Boston (Massachusetts) cũng khá tương tự như vậy.

 *********

Gọi là biển Trắng vì phần lớn biển hay đóng băng nằm gần Bắc cực thuộc Nga.

Người trả lời đúng câu hỏi là anh Vũ đình Hào (12B4) Petrus Ky 62 – 69

Mon su dia 05

*********

Từ San Francisco đi bằng tàu đến New York nhanh nhất phải qua kinh đào Panama.