Biết ơn và tiếp nối tiền nhân

Phúc Tiến

(Nguồn: https://nguoidothi.net.vn/biet-on-vatiep-noi-tien-nhan-33586.html)

Giống như lễ hạ nêu và khai ấn tại Lăng Ông hôm nay, sự kiện tôn vinh hình ảnh Đức Thánh Trần tại tượng đài và lư hương của Ngài, với sự hiện diện của nhiều vị lãnh đạo chính quyền thành phố qua các nhiệm kỳ và đông đảo người dân, sẽ một lần nữa thể hiện lòng biết ơn tiền nhân. Và nhất là thể hiện tình đoàn kết một lòng vì nước vì dân như Bí thư Nguyễn Văn Nên đã tỏ rõ tâm nguyện.

Bí thư Thành ủy Nguyễn Văn Nên thực hiện nghi thức khai bút đầu năm trong Lễ hạ nêu và khai ấn tại lăng Tả quân Lê Văn Duyệt sáng ngày 7.2.2022 (Mùng 7 Tết Nhâm Dần). Ảnh: Trang tin Thành ủy TP.HCM


Tối hôm qua, có bạn báo tin hai vị đứng đầu chính quyền TP.HCM trong ngày làm việc đầu tiên tân niên Nhâm Dần 2022 sẽ đi viếng Lăng Ông. Trưa nay 7.2, xem tin online thấy đúng như vậy, Bí thư Nguyễn Văn Nên và Chủ tịch Phan Văn Mãi đã đến dự lễ hạ nêu và khai ấn tại Lăng Tả quân và Tổng trấn Gia Định thành Lê Văn Duyệt.

Đáng chú ý, trong phát biểu của mình, ông Bí thư nhiều lần nhắc đến hai chữ TIỀN NHÂN. Ông Nên nói: Để đất nước có được như ngày hôm nay, biết bao thế hệ tiền nhân đã hy sinh xương máu, công sức dựng xây, bảo vệ để cho chúng ta có được độc lập, thống nhất toàn vẹn lãnh thổ. Ông còn nhắn nhủ với chính mình và các viên chức thành phố: Một lần nữa chúng tôi xin hứa với đồng bào, với tất cả các bậc tiền nhân, chúng ta sẽ cố gắng hết sức, đoàn kết, chung sức góp phần xây dựng thành phố chúng ta, xây dựng đất nước đàng hoàng…

Hẳn không phải ngẫu nhiên các vị lãnh đạo chính quyền chọn một địa điểm nổi tiếng linh thiêng của thành phố, cũng là nơi thờ phụng vị khai quốc công thần – người có công mở mang Sài Gòn và toàn Nam bộ, người nổi tiếng liêm chính, để chia sẻ suy nghĩ và có những lời tuyên hứa long trọng đầu năm như trên. Hai chữ tiền nhân thiêng liêng ở đây, theo tôi hiểu bao gồm tất cả người xưa người nay, tập hợp tất cả những người đã có tấm lòng và đóng góp bằng nhiều hình thức để sinh thành và xây dựng quê hương và đất nước.

Trong đó, tiêu biểu cho Sài Gòn và vùng đất phương Nam từng có một nhà lãnh đạo tài ba và cương trực là Đức Ông Lê Văn Duyệt. Nhiều câu chuyện và chứng tích về công sức quản trị của “Ông Thượng” – tên gọi kính trọng của người dân Gia Định đã được sử sách và lòng dân lưu truyền bao đời nay. Như là khuyến khích làm nông, giảm thuế – khoan sức dân, dựng rạp hát bội, xử án nghiêm minh, mở cửa buôn bán với nước ngoài, chăm lo và thao diễn binh bị hàng năm…

Đoàn nghi thức vào Lăng Ông để bắt đầu Lễ hạ nêu và khai ấn, cầu an năm mới. Ảnh: VOV


Với sự điều hành của Tổng trấn Lê Văn Duyệt, xứ Gia Định đầu thế kỷ 19 nổi tiếng là vùng trù phú, yên bình, người dân vui hưởng thái hòa. Khi “Ông Thượng” mất, có lúc triều đình Minh Mạng vì những nhận định hiềm khích, sai trái đã hạch tội và cho phá mộ “Ông Thượng”. Nhưng rồi, đời sau, vua Thiệu Trị đã nhận ra sai lầm và cho sửa lỗi, phục hồi danh dự và tôn tạo lại lăng mộ quan Tổng trấn, cũng qua đấy thể hiện lời tri ân với tiền nhân và vùng đất phương Nam.

Cuối thế kỷ 20, đã có lúc này lúc kia, chính quyền chưa được thông tin đúng và đầy đủ về công lao và uy vũ của Đức Ông Lê Văn Duyệt nên có thời gian Lăng Ông trở thành địa điểm sinh hoạt Nhà thiếu nhi quận Bình Thạnh. Và ngay cả con đường từng mang tên Lê Văn Duyệt lại bị đổi thành tên khác.

Tuy nhiên, sau đấy qua nhiều tranh luận thẳng thắn, Lăng Ông đã được trả lại vị trí trân quý, được công nhận là Di tích Lịch sử – Văn hoá cấp Quốc gia. Đặc biệt, vào tháng 9 năm 2020, tên đường Lê Văn Duyệt được hồi sinh cho con đường chạy qua “khu đất thánh” trong tâm thức của người dân. 

Trân trọng tri ân tiền nhân bằng quyết tâm và những hành động cụ thể và xác đáng như vậy là một nghĩa cử rất đáng biểu dương và nhân rộng.

Bà Emily Hamblin (Tổng lãnh sự Anh tại TP.HCM và Giám đốc Thương vụ Anh tại Việt Nam) trong chuyến viếng Lăng Tả quân Lê Văn Duyệt hồi đầu tháng 9.2020, và đã có bài viết riêng cho Người Đô Thị. Ảnh: Xuân Hiếu


Cùng với Đức Ông Lê Văn Duyệt, người dân thành phố và phương Nam còn rất ngưỡng mộ Đức Thánh Trần Hưng Đạo. Ngài là vị anh hùng dân tộc chống xâm lược từ thế kỷ 13 được nhân dân thờ phụng như một vị thần oai phong trên đất sông Hồng. Những người dân đi mở cõi ở phương Nam đã đưa Đức Thánh Trần vào với vùng đất sông Đồng Nai, sông Cửu Long.

Chính hào khí ba lần chống trả quân Nguyên Mông hung hãn và uy vũ của Ngài đã tiếp thêm sức mạnh cho người dân Sài Gòn và Nam bộ trong nhiều năm tháng kháng chiến và kiến quốc.

Tại thành phố, một đại lộ nối quận 1 và Chợ Lớn đã mang tên Trần Hưng Đạo, thay cho tên một tướng Pháp thời thuộc địa. Bạch Đằng – chiến thắng thủy chiến lừng lẫy gắn với tên Ngài được đặt tên cho đoạn đường ven sông đẹp nhất từ công trường Mê Linh đến Cột cờ Thủ Ngữ. Tượng của Ngài đầy uy dũng được xây dựng ở vị trí đắc địa mở đầu Bến Bạch Đằng. Tại thành phố, gần một trăm năm qua còn có đền thờ của Đức Thánh Trần và các hội đoàn thờ cúng Ngài.

Lễ Giỗ Đức Thánh Trần trước tượng đài Trần Hưng Đạo ở công trường Mê Linh vào những năm đầu 1990 (Ảnh: Phong Quang) và phía trước tượng đài Trần Hưng Đạo còn dấu vết bệ đặt lư hương, đã di dời ngày 17.2.2019 (Ảnh Phúc Tiến chụp lúc 10g sáng 14.9.2021)


Năm 2019, trong một quyết định chưa cân nhắc đầy đủ, lư hương trước tượng đài Đức Thánh Trần đã vội vã di dời, gây nhiều xôn xao buồn giận trong dư luận. Tượng đài nhiều năm không được tu sửa, xuống cấp trầm trọng. Mới đây, chính quyền thành phố đã quyết định tôn tạo tượng đài của Ngài và tái an vị lư hương là một việc làm kịp thời và cần thiết để sửa lỗi với tiền nhân. Theo một nguồn tin khả tín, nếu mọi việc hoàn chỉnh, đúng ngày rằm tháng Giêng 15.2 sắp tới, khu vực tượng đài Trần Hưng Đạo sau khi tôn tạo sẽ được khánh thành cùng với chiếc lư hương – Cổ vật và Tín vật không thể thiếu – sẽ được quy hồi trang trọng.

Giống như lễ hạ nêu và khai ấn tại Lăng Ông hôm nay, tôi tin rằng sự kiện tôn vinh hình ảnh Đức Thánh Trần tại tượng đài và lư hương của Ngài, với sự hiện diện của nhiều vị lãnh đạo chính quyền thành phố qua các nhiệm kỳ và đông đảo người dân, sẽ một lần nữa thể hiện lòng biết ơn tiền nhân. Và nhất là thể hiện tình đoàn kết một lòng vì nước vì dân như Bí thư Nguyễn Văn Nên đã tỏ rõ tâm nguyện.

Công việc tôn tạo tượng đài Trần Hưng Đạo đang khẩn trương hoàn tất. Ảnh chụp lúc 10 giờ sáng ngày 29.1.2022. Ảnh: Phúc Tiến


Chính quyền đã và đang học hỏi, tiếp nối tiền nhân một cách thiết thực và ý nghĩa nhất bằng những hành động như thăm hỏi người dân, cảm ơn các chiến sĩ, nhân viên đã dốc sức giúp dân trong cơn đại dịch, kính lễ tổ tiên, xử phạt tham nhũng, cải cách bộ máy công vụ, kiến thiết và chỉnh trang đô thị, cổ vũ tinh thần thương yêu, kiên cường chống ngoại xâm v.v..

Hẳn các vị tiền nhân ở trên cao cùng với nhân gian ở bên dưới đều rất vui và đồng thuận với những việc làm ích nước lợi nhà như thế, để thúc đẩy càng nhanh dòng chảy hồi phục kinh tế và hồi phục niềm tin cho toàn xã hội!

Phúc Tiến